Recreatiewoning kopen: wat moet je checken?

Bij het kopen van een recreatiewoning check je eerst wat het omgevingsplan op dat adres toestaat: in de meeste gevallen alleen recreatie, geen permanente bewoning. Sinds de Kamerbrief van 3 juli 2026 komt er ook geen landelijke regel meer die wonen alsnog toestaat. Welke parken een woonbestemming krijgen, bepaalt de gemeente.

Check welke regels gelden voor jouw adres

1. Wat zegt het omgevingsplan?

Volgens de Rijksoverheid mag je alleen permanent in een recreatiewoning wonen als het omgevingsplan dat toestaat. In de meeste plannen is een recreatiewoning alleen bedoeld voor recreatie. Wil je er gaan wonen, dan is dit de eerste en belangrijkste check.

Het omgevingsplan bekijk je per adres via Regels op de kaart in het Omgevingsloket. Je ziet daar welke regels op die locatie gelden, ook nog geldende bestemmingsplannen, en je kunt per artikel de tekst lezen.

2. Wat is het beleid van de gemeente?

Naast het omgevingsplan hebben veel gemeenten beleidsregels over bewoning van recreatiewoningen. PONT Omgeving raadt kopers die er willen wonen op 20 augustus 2026 aan om vooraf zorgvuldig na te gaan welk beleid de gemeente voert.

Dat beleid is in beweging. De Kamerbrief van 3 juli 2026 kondigt een landelijk handelingskader aan voor het einde van 2026. Vanaf 1 januari 2027 moeten gemeenten naar verwachting beleid maken voor de bestaande voorraad, inclusief transformatie van recreatiewoningen. Wat dat per park betekent, is nu vaak nog niet bekend.

3. Gaat de vergunning van de verkoper mee?

Nee. Woont de verkoper er permanent met een persoonsgebonden vergunning of gedoogbeschikking, dan geldt die alleen voor hem of haar. Hellendoorn zegt in haar beleidsregel dat de vergunning niet overdraagbaar is, ook niet aan kinderen, en dat de woning daarna alleen recreatief gebruikt mag worden.

Midden-Groningen regelt hetzelfde in haar beleidsregel van 31 maart 2026: de vergunning vervalt bij verhuizing of overlijden en geldt niet voor rechtsopvolgers. Een advertentie met "permanent bewoond" zegt dus niets over wat jij er straks mag.

4. Welke regels heeft het park?

Op sommige parken mag permanente bewoning in een deel van de woningen wel. Westerwolde geeft per park een adreslijst: op Parc Emslandermeer mag het in 55 woningen, in de andere 317 niet. Twee woningen op hetzelfde park kunnen dus een ander antwoord hebben.

Let ook op afspraken met de parkexploitant of VvE. Westerwolde merkt op dat op sommige parken koopovereenkomsten niet verplichten tot verhuur via de parkbeheerder; elders kan dat anders zijn. Vraag het reglement en de koopvoorwaarden op voordat je tekent.

5. Wil je verhuren?

Een recreatiewoning verhuren aan vakantiegasten is recreatief gebruik en past dus meestal wel. Verhuur voor permanente bewoning niet: Utrechtse Heuvelrug zegt dat verhuur alleen voor recreatief gebruik mag. Gemeenten kunnen eigen regels hebben voor toeristische verhuur, zie regels voor vakantieverhuur en vakantieverhuur.

6. Belasting en financiering

Bij aankoop betaal je overdrachtsbelasting. Volgens de Belastingdienst is het tarief in 2026 8% voor een woning die niet je hoofdverblijf is, met een vakantiewoning als voorbeeld. In 2025 was dat 10,4%. Het tarief van 2% geldt alleen als je er zelf gaat wonen.

De Consumentenbond schrijft dat je geen hypotheekrenteaftrek krijgt voor een lening voor een vakantiehuis of tweede woning. De woning valt in box 3. Voor de voorwaarden van een lening ga je naar een hypotheekadviseur of bank; die verschillen per aanbieder.

Per gemeente verschillend

Er is geen landelijk overzicht van parken waar wonen mag. Twee voorbeelden van hoe verschillend gemeenten het regelen:

• Westerwolde (2022): permanente bewoning alleen in 55 genoemde woningen op Parc Emslandermeer, nergens op Villapark Weddermeer. Legalisatie is in deze beleidsnotitie geen optie.
• Midden-Groningen (2026): een persoonsgebonden omgevingsvergunning alleen voor wie op 1 juni 2021 al permanent op het park woonde. Een nieuwe koper komt daar dus niet voor in aanmerking.

Bekijk de regels per gemeente.

Wat kost het

Naast de koopprijs en 8% overdrachtsbelasting betaal je jaarlijks belasting in box 3. Gemeentelijke heffingen en parkkosten verschillen per situatie. Ga je er toch zonder toestemming wonen, dan kan de gemeente een dwangsom opleggen; zie permanent wonen in een recreatiewoning.

Checklist voor je biedt

• Wat zegt het omgevingsplan op dit adres: recreatie of wonen?
• Heeft de gemeente beleid voor dit park, en wordt er aan nieuw beleid gewerkt?
• Woont de verkoper er op een persoonsgebonden vergunning? Die gaat niet mee.
• Wat staat er in het parkreglement en de koopvoorwaarden over verhuur en gebruik?
• Wil je verhuren: welke regels heeft de gemeente voor toeristische verhuur?
• Reken je met 8% overdrachtsbelasting en box 3?

Meer over hoe lang je er per jaar mag zijn: hoeveel weken per jaar mag je in een recreatiewoning wonen?. Over parken die mogelijk een woonbestemming krijgen: transformatie van vakantieparken.

Checkhuis laat zien welke regels er voor jouw adres gelden, met de bronzin uit de gemeentelijke regelgeving erbij. Gebruik het voordat je een bod doet, en lees verder op recreatiewoning.

Dit is algemene informatie, geen juridisch advies. De gemeente beslist.